Tahran, İran – İran İslam Cumhuriyeti Parlamentosu, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin deniz ve hava kuvvetlerini “terör örgütü” ilan eden bir yasa tasarısını oy birliğiyle kabul etti. Bu karar, Avrupa Parlamentosu’nun (AP) geçtiğimiz günlerde İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun terör örgütleri listesine alınması yönündeki çağrısına doğrudan bir misilleme olarak değerlendiriliyor.
İran Meclisi’nde “çift aciliyetli” olarak gündeme gelen tasarı, milletvekillerinin tamamının onayıyla yasalaştı. Karar, Avrupa Birliği’ne üye tüm ülkelerin deniz ve hava kuvvetlerini kapsayacak nitelikte. Bu hamle, Tahran ile AB arasındaki gerilimi yeni bir seviyeye taşırken, uluslararası ilişkilerde önemli diplomatik yankılar uyandırması bekleniyor.
Kararın İçeriği ve Kimleri Kapsıyor?
Kabul edilen yasa tasarısı, AB üyesi devletlerin deniz ve hava kuvvetlerini doğrudan hedef alıyor. Tasarıya göre:
- AB ülkelerinin tüm deniz ve hava kuvvetleri, İran yasalarına göre terör örgütü olarak kabul edilecek.
- İran Dışişleri Bakanlığı’na, bu kuvvetlerin isimlerini belirleme ve ilgili uluslararası kuruluşlara bildirme görevi verildi.
- İran silahlı kuvvetlerinin, terör örgütü ilan edilen bu birimlerle her türlü iş birliği yapması yasaklandı.
- İran istihbarat ve güvenlik teşkilatları, söz konusu kuvvetlerin olası terör faaliyetleri ve destekleri hakkında bilgi toplamak ve raporlamakla yükümlü kılındı.
Bu adımların, AB ülkelerinin bölgedeki askeri varlıkları ve diplomatik misyonları üzerinde pratik ve yasal sonuçlar doğurup doğurmayacağı henüz netlik kazanmazken, sembolik bir hamle olmanın ötesinde gerilimi artırma potansiyeli taşıyor.
AB’nin Devrim Muhafızları Kararı ve İran’ın Önceki Uyarısı
İran’ın bu misilleme kararı, Avrupa Parlamentosu’nun 18 Ocak’ta aldığı bağlayıcı olmayan bir karara dayanıyor. AP, İran’daki protestoları bastırması ve insan hakları ihlallerindeki rolü nedeniyle Devrim Muhafızları Ordusu’nun AB’nin terör örgütleri listesine alınması çağrısında bulunmuştu. Bu çağrı, AB üyesi ülkeleri harekete geçmeye davet ediyordu.
Tahran yönetimi, AB’nin bu yönde bir adım atması halinde “misilleme” yapacağı uyarısında bulunmuştu. İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan, AB’yi “kendi ayağına sıkmaktan” kaçınmaya çağırmış ve karşılık verileceğini açıkça ifade etmişti. İran Meclisi’nin aldığı son karar, bu uyarıların fiiliyata dökülmüş hali olarak ortaya çıktı.
Uluslararası Arenada Gerilimin Tırmanışı
İran ile Batılı ülkeler arasındaki ilişkiler, özellikle nükleer müzakerelerin sekteye uğraması ve İran’daki insan hakları ihlallerine yönelik tepkiler nedeniyle son dönemde oldukça gergin bir seyir izliyor. Devrim Muhafızları Ordusu’nun terör listesine alınması tartışmaları, bu gerilimi daha da derinleştirmişti.
İran Meclisi’nin bu yeni hamlesi, karşılıklı restleşmeleri yeni bir boyuta taşıyor. Bu kararın, AB ülkelerinin İran’a yönelik olası yeni yaptırım kararlarını etkileyip etkilemeyeceği veya diplomatik ilişkilerde yeni krizlere yol açıp açmayacağı önümüzdeki günlerde netleşecek.